Globalne ocieplenie a międzynarodowa rywalizacja o Arktykę

Surowy klimat i niskie temperatury stanowiły naturalną barierę w eksploatacji złóż Arktyki, ale kryzys klimatyczny zmienia ten stan rzeczy. Topnienie polarnych czap lodowych umożliwia dostęp do zasobów (ropy, gazu, minerałów, metali ziem rzadkich i ryb) wartych dziesiątki bilionów dolarów. Między państwami leżącymi nad Oceanem Arktycznym i mającymi tam terytoria: Rosją, Kanadą, USA, Danią, Norwegią oraz Islandią, trwa wyścig o dominację w Arktyce. Jednocześnie rosną wydatki wojskowe i rozmieszczenie wyspecjalizowanych sił w regionie mających chronić roszczenia i dobro zainteresowanych Arktyką krajów.

Po inwazji Rosji na Ukrainę Arktyka również stała się linią frontu. Zawieszono mi.in działanie Rady Arktycznej, w której skład wchodzą Rosja, Kanada, Dania, Finlandia, Islandia, Norwegia, Szwecja i USA. Pod koniec stycznia br. Rosja przeprowadziła serię ćwiczeń obejmujących np. Flotę Północną, która szkoliła się w zabezpieczaniu kluczowych szlaków żeglugowych na Morzu Barentsa. W połowie marca br. w organizowanych w Norwegii co dwa lata ćwiczeniach z udziałem sił NATO (Cold Response 2022) wzięło udział ok. 30 tys. uczestników z 27 krajów. Ponadto USA i Kanada przeprowadziły liczne ćwiczenia wojskowe, m.in. na Alasce, tuż przy granicy z Rosją.

W związku z rosyjską inwazją na Ukrainę zawieszono wiele międzynarodowych projektów naukowych z udziałem rosyjskich naukowców, dlatego też badacze martwią się o monitorowanie ocieplenia klimatu w Arktyce. Zabraknie np. rosyjskich lodołamaczy, dzięki którym dostarczano naukowcom zaopatrzenie.

Cykl życia metali oraz hossa na rynku litu i uranu
Badanie analizujące ekonomiczne cykle życia 61 komercyjnie używanych metali wykazało, że żywotność ponad połowy z nich jest krótsza niż 10 lat, a większość metali wyrzuca się lub traci w dużych ilościach, zamiast poddać je procesowi recyklingu i ponownego wykorzystania. Np. kobalt (kluczowy dla silników lotniczych i akumulatorów litowo-jonowych) i gal (ważny składnik półprzewodników w telefonach […]
Czytaj całość
Zielony potencjał Afryki oraz biomasa jako źródło energii
Zgodnie z raportem Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu ONZ Afryka ma ogromny potencjał w kwestii produkcji zielonej energii. To m.in. farmy wiatrowe na afrykańskim wybrzeżu, farmy fotowoltaiczne i projekty geotermalne w Wielkich Rowach Afrykańskich. Przedsięwzięcia te mogą osłabić skutki globalnego ocieplenia, wzmocnić rozwój gospodarczy Afryki i wyciągnąć miliony ludzi z ubóstwa. Kraje takie jak Kenia, […]
Czytaj całość
Bezpieczeństwo kanadyjskiej Arktyki oraz Mali, UE i Grupa Wagnera
Część Arktyki należąca do Ameryki Północnej – obszar większy od Europy – przyciąga uwagę władz państwowych i ekspertów ds. bezpieczeństwa. Zdaniem gen. Wayne’a Eyre’a, szefa kanadyjskiego Sztabu Obrony, w związku z agresją Rosji na Ukrainę to „kluczowy obszar zainteresowania” i „nie można wykluczyć próby podważenia tam kanadyjskiej suwerenności [przez Rosję – przyp. red.]”. W marcu […]
Czytaj całość