Brief #59 - okładka

Naukowcy cofnęli kubity w czasie – przełomowy eksperyment

Czy są wśród nas fani serii filmów „Powrót do przyszłości”? Naukowcom udało się cofnąć czas za pomocą komputera kwantowego. Przełomowe badanie wydaje się przeczyć podstawowym prawom fizyki i może zmienić nasze pojmowanie praw rządzących wszechświatem. Doświadczenie polegało na użyciu elektronów oraz mechaniki kwantowej i może być porównane do rozbicia kul na początku partii bilarda, które wracają na swoje miejsce.

„Sztucznie stworzyliśmy stan, który ewoluuje w kierunku przeciwnym do kierunku termodynamicznej strzałki czasu” – podsumował dr Gordey Lesovik, lider projektu badawczego z Moskiewskiego Instytutu Fizyczno-Technicznego. [Termodynamiczna strzałka czasu wyznacza kierunek zachodzenia procesów biologicznych, np. kropla atramentu rozpuszcza się w wodzie i nie wraca już do poprzedniego stanu, a gaz rozpręża się w próżni].

Za swoisty wehikuł czasu posłużył komputer kwantowy zbudowany z kwantowych bitów [kubitów]. To najmniejsza i niepodzielna jednostka informacji kwantowej. W przeciwieństwie do bitu w zwykłym komputerze, który ma ustaloną wartość 1 lub 0, kubit pokrywa w trakcie obliczeń całe spektrum stanów pośrednich. W eksperymencie cofnięcia czasu kubity najpierw zostały wprawione w stan chaosu, a następnie inny program zmodyfikował stan komputera kwantowego w taki sposób, że ewoluował on wstecz, czyli od chaosu do porządku. Kubity wróciły do stanu początkowego, jakby rozbite uderzeniem kija kule bilardowe rozproszyły się po stole, a następnie wróciły do stanu sprzed uderzenia.

Eksperyment przyczyni się do rozwoju prac nad budową komputerów kwantowych. Nie powinniśmy jednak łudzić się, że umożliwi cofanie czasu w każdej sytuacji, ponieważ to zbyt złożony proces. Naukowcom udało się zapanować jedynie nad dwoma kubitami, i to ze skutecznością 85%. W przypadku trzech kubitów skuteczność spadła do 50%. To zdecydowanie zbyt mało, aby cofnąć człowieka do przeszłości.

Czytaj całe wydanie